Hartrevalidatie |
Hartrevalidatie is de zorg die in het vervolg van een acute behandeling wordt aangeboden aan patiënten met een acuut coronair syndroom (waaronder een acuut myocardinfarct), patiënten met angina pectoris, patiënten die een Percutane Coronaire Interventie (PCI) hebben ondergaan en patiënten die een zogenaamde omleidingsoperatie of een Coronary Artery Bypass Grafting (CABG) hebben gehad. Ook patiënten met hartfalen, patiënten met een aangeboren hartafwijking, patiënten die een harttransplantatie hebben ondergaan en patiënten die een Implantable Cardioverter Defibrillator (ICD) hebben gekregen, komen in aanmerking voor hartrevalidatie. Het proces van hartrevalidatie is een bij uitstek multidisciplinaire aangelegenheid. Bij de revalidatie zijn vele zorgverlenende deskundigen betrokken, zoals cardiologen, revalidatieartsen, huisartsen, bedrijfsartsen, inspanningsfysiologen, verpleegkundigen, diëtisten, psychologen, maatschappelijk werkers, fysiotherapeuten, bewegingsagogen en ergotherapeuten. Hartrevalidatie wordt aangeboden in ongeveer 100 instellingen in Nederland, meestal verbonden aan een ziekenhuis [1].
Aangetoond is dat hartrevalidatie positieve effecten heeft op de gezondheid van de patiënt. Hartrevalidatie kan zorgen voor afname van de mortaliteit, toename van inspanningstolerantie, toename van myocardiale oxygenatie, verbetering van het lipidenprofiel, toename van het zelfvertrouwen en vermindering van angst en depressie. Bovendien laten economische evaluaties van hartrevalidatie zien dat hartrevalidatie een kosteneffectieve behandeling is [2,3].
Richtlijn Hartrevalidatie 2004
In de eerste richtlijn hartrevalidatie van de revalidatiecommissie van de Nederlandse Hartstichting en de NVVC (1995/1996) [4] werden procedures gepresenteerd voor indicatiestelling en evaluatie. Met als doel om professionals hierbij te ondersteunen waren deze procedures samengevat in een beslisboom. Uit de praktijk kwamen signalen dat deze beslisboom niet gebruikersvriendelijk en patientspecifiek genoeg was. Ook bleek uit een inventarisatie van het aanbod van hartrevalidatie dat weinig patienten deze nazorg aangeboden kregen [5].
Bovenstaande is een van de redenen geweest om de richtlijn te actualiseren. Op 29 januari 2004 presenteerde de revalidatiecommissie haar nieuwe richtlijn voor hartrevalidatie [6] tijdens het Congres Hartrevalidatie in Zwolle. De volledige richtlijn hartrevalidatie 2004 is hier te downloaden.
Een belangrijk onderdeel binnen deze richtlijn is de indicatiestelling. Als hulpmiddel bij het stellen van de indicatie is een stroomdiagram ontwikkeld: de beslisboom hartrevalidatie 2004 [7]. Middels de beantwoording van een aantal vragen leidt de beslisboom tot mogelijke doelen voor hartrevalidatie en een advies voor het volgen van interventies om de doelen te realiseren. Mogelijke doelen zijn bijvoorbeeld ‘Stoppen met roken’, ‘Ontwikkelen van een gezond voedingspatroon’, ‘Leren kennen van fysieke grenzen’ en ‘Hervatting werk’. In totaal beschrijft de richtlijn 15 mogelijke doelen. Deze doelen kunnen behaald worden met behulp van vier mogelijke interventies: een informatieprogramma, een bewegingsprogramma, een leefstijlprogramma en een ontspanningsprogramma. Meer informatie over de beslisboom hartrevalidatie 2004 kunt u vinden in bijlage III in de Richtlijn Hartrevalidatie 2004. Deze beslisboom is in het jaar 2009 ge-update, meer informatie over de Beslisboom Poliklinische Indicatiestelling Hartrevalidatie 2010 vindt u hier.
- Boxtel EPE van, Duiker MEC Strijbis AM. Het aanbod van hartrevalidatie in 2003. Posterpresentatie, Congres Hartrevalidatie 2004.
- Oldridge N.B., Comprehensive cardiac rehabilitation: is it cost-effective? European Heart Journal 1998; 19: O42-O49.
- Ades, P.A.. Cardiac rehabilitation and secondary prevention of coronary heart disease. Review article. New England Journal Medicine 2001; 345(12): 892-902
- Revalidatiecommissie van de Nederlandse Hartstichting en de Nederlandse Vereniging voor Cardiologie. Richtlijnen Hartrevalidatie, deel I en II. Den Haag: Nederlandse Hartstichting. 1996.
- Reitsma JB, Bonsel GJ. Hart- en vaatziekten in Nederland 2001, cijfers over ziekte en sterfte. Den Haag: Nederlandse Hartstichting, 2001
- Revalidatiecommissie van de Nederlandse Vereniging Voor Cardiologie en de Nederlandse Hartstichting. Richtlijn Hartrevalidatie 2004. Den Haag: Nederlandse Hartstichting 2004.
- Revalidatiecommissie van de Nederlandse Vereniging Voor Cardiologie en de Nederlandse Hartstichting. Chatrou M., Elderen Th. van, Goud R., Hulzebos E., Iestra J.A., Jongert M.W.A., Koers H., Strijbis A.M., Voort S. van der, Beslisboom indicatiestelling hartrevalidatie, versie december 2004. Den Haag: Nederlandse Hartstichting 2004.
|
|
|
